Welkom

NTz is het Nederlandstalige multidisciplinaire en praktijkgerichte wetenschappelijke tijdschrift op het terrein van de zorg en ondersteuning aan mensen met verstandelijke beperkingen. Wanneer u op NTz bent geabonneerd, heeft u  op deze site toegang tot alle artikelen. Niet-abonnees vinden hier de samenvattingen en een aantal artikelen die voor iedereen toegankelijk zijn.

 

Geïnteresseerd in publiceren in NTz? Bekijk dan onze auteursrichtlijnen. Bij vragen kunt u contact opnemen met de redactie.

 

Adverteren in NTz? Zie dan de mediakaart voor de mogelijkheden.

Artikelen

Screeningsinstrument voor dysfagie bij mensen met een verstandelijke beperking (SD-VB)

Ontwikkeling en eerste validering

1. Inleiding

Dysfagie is een verzamelnaam voor slikklachten of slikproblemen en komt in Nederland naar schatting bij ongeveer 6% van de algemene bevolking voor. Het wordt veroorzaakt door anatomische afwijkingen van belangrijke structuren betrokken bij het slikproces of afwijkingen in de beweging van deze structure...

Praktijkonderzoek

Duurzame implementatie van technologie in de gehandicaptenzorg

Over deelnemers, vraagstukken en ervaringen uit de kwartiermakersfase van de Innovatie-impuls

1. Inleiding

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) startte in 2018 het programma Volwaardig leven om de gehandicaptenzorg meer passend en toekomstgericht te maken. Een van de deelprogramma’s is de Innovatie-impuls Gehandicaptenzorg (Ministerie van VWS, 2019a). Het doel van de Innovatie-impuls i...

Feitenoverzicht

Verstandelijke beperkingen en oorzaken van overlijden

‘Gegevens over doodsoorzaken zijn nauwelijks terug te vinden in de reviews over gezondheid van en gezondheidszorg voor mensen met verstandelijke beperkingen. Deze discrepantie weerspiegelt gedeeltelijk de professionele dominantie van de psychiatrie en psychologie binnen gespecialiseerde diensten voor mensen met vers...

Recensies

Intellectual disability: Definition, diagnosis, classification, and systems of supports (12th ed.)

Schalock, R.L., Luckasson, R., & Tassé, M.J. (2021)

In januari 2021 verscheen de 12e editie van het handboek ‘Intellectual Disability’ van de American Association on Intellectual and Developmental Disabilities (AAIDD). Sinds de baanbrekende 9e editie uit 1992 waarin de AAIDD koos voor het ondersteuningsparadigma, is dit de derde update. In aanloop naar de nieuwste ed...

Agenda

Agenda

Binnenlandse congressen / trainingen

 

17 juni 2021

Hechting bij mensen met een verstandelijke beperking

Op dit congres gaat het over onveilige hechting, het herkennen van hechtingsproblemen en hoe af te stemmen op de ontwikkelingsstappen van de cliënt. Meer informatie: www.medilex.nl.

 

12-16 juli 2021

Summe...

Berichten

Aveleijn wint VGN gehandicaptenzorgprijs

Aveleijn won de prijs met een project waarin kunstenaars met en zonder beperking aan elkaar werden gekoppeld om een periode lang samen kunst te maken. Door onder goede begeleiding samen bezig te zijn met een gedeelde passie, zijn er bijzondere connecties en vriendschappen ontstaan. Hierdoor groeiden deelnemers in he...

Berichten

Rectificatie

In het artikel ‘Mondgezondheid en mondgezondheidsgedrag van adolescenten met een lichte verstandelijke beperking vergeleken met een nationaal epidemiologisch onderzoek onder 17-jarigen’ van Vermaire, Elhorst, Algra & Schuller in het NTz van maart 2021 is een fout in Tabel 4 geslopen. Bij het kopje ‘roken’ horen de r...

Berichten

Oproep voor inzenden dissertaties Ds. Visscherprijs 2022

Op 30 maart 2022 zal voor de veertiende keer de Ds. Visscherprijs worden uitgereikt aan de schrijver van het beste proefschrift op het terrein van de gehandicaptenzorg, dat tussen 1 november 2019 en 1 november 2021 is verdedigd. De winnaar ontvangt een geldbedrag van € 20.000 bruto.

 

De dissertatie moet een weten...

Reflectie

Inclusie

Het onderwerp inclusie houdt de gemoederen in de gehandicaptenzorg al geruime tijd bezig. In het algemeen is men het erover eens dat inclusie van mensen met een beperking essentieel is voor deze mensen zelf, maar ook voor de hele samenleving. Tegelijkertijd is het daarmee niet goed gesteld. Mensen met een beperking ...

Inhoud NTz 2021-01

Inhoudsopgave van het eerste nummer van NTz in 2021

Redactioneel

Redactioneel

Om me te helpen voldoende te bewegen, heb ik de app Ommetje van de Hersenstichting op mijn telefoon geïnstalleerd. Elke keer wanneer ik een wandeling maak van minstens twintig minuten, word ik beloond met een aantal punten. Ik krijg extra punten wanneer ik mijn wandeling voor negen uur begin en als ik op achtereenvo...

Artikelen

Experimenteren om over jezelf te leren

Een verkennende praktijkstudie naar het afwegings- en beslissingsproces over risicogedrag van professionals en jongvolwassenen met een licht verstandelijke beperking

1. Introductie

 

In 2016 ratificeerde Nederland het VN-verdrag voor mensen met een beperking (van der Steur, 2016), waardoor mensen met een beperking net als iedere andere Nederlander volwaardig moeten kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven (College voor de Rechten van de Mens, 2019). Veel mensen met verst...

Artikelen

Mondgezondheid en mondgezondheidsgedrag van adolescenten met een lichte verstandelijke beperking vergeleken met een nationaal epidemiologisch onderzoek onder 17-jarigen

1. Inleiding

 

Met enige regelmaat wordt in onderzoeken gerapporteerd dat er verschillen bestaan in gezondheidsuitkomsten tussen mensen met verstandelijke beperkingen (VB) en hun leeftijdsgenoten zonder beperking (Elliott, Hatton & Emerson, 2004; Jansen, Krol, Groothof & Post, 2004; Allerton, Welch & Emerson, 20...

Artikelen

Een meervoudige casestudy naar veranderingen in zorgorganisaties voor bewoners met verstandelijke beperkingen en probleemgedrag

1. Inleiding

Zorgorganisaties voor mensen met verstandelijke beperkingen en probleemgedrag zijn dynamisch en veranderen vaak hun organisatiemodel (Bigby & Beadle-Brown, 2018; Hulgin, 2004; Tossebro et al., 2012). Organisatieveranderingen worden geassocieerd met verschillende positieve uitkomsten voor bewoners, bijv...

Feitenoverzicht

Dementie bij mensen met verstandelijke beperkingen

Een overzicht van reviews

‘Er zijn verschillende instrumenten die worden gebruikt voor de beoordeling van dementie bij mensen met verstandelijke beperkingen. Consensus over de aanpak ontbreekt echter. Consensus komt de kwaliteit van diagnostiek en onderzoek wel ten goede. Ook het combineren en vergelijken van data zal de kwaliteit van onde...

Berichten

Reviewers gezocht

NTz is op zoek naar mensen die benaderd kunnen worden om manuscripten te reviewen. Heb jij kennis van onderzoek en de gehandicaptenzorg, en wil je bijdragen aan goede kwaliteit van het beschrijven van onderzoek? Dan voegen we je graag toe aan onze reviewers-pool.

 

Berichten

Overige berichten

Prof. dr. Geraline Leusink RvB Maastricht universiteitsziekenhuis

Prof. dr. Geraline Leusink, hoogleraar Eerstelijnsgeneeskunde voor mensen met een verstandelijke beperking wetenschappelijk aan het Radboudumc, is per 1 februari gestart als lid van de Raad van Bestuur van Maastricht UMC+.

 

Perspectief op persoons...

Agenda

Agenda 2021

BINNENLANDSE CONGRESSEN / TRAININGEN

 

8 april 2021

Angst en trauma bij mensen met een verstandelijke beperking

Tijdens deze dag krijg je zowel nieuwe inzichten vanuit de neuropsychologie over angst en trauma bij mensen met verstandelijke beperkingen, als diagnostiek en interventiemogelijkheden. Het programma en...

Reflectie

Ervaringsdeskundigheid

De betrokkenheid van ervaringsdeskundigen is in onderzoek in en naar de gehandicaptenzorg niet meer weg te denken. In deze reflectie kijk ik met twee ervaringsdeskundigen naar wat zij met kennis en onderzoek hebben en wat in hun ogen het belang is van ervaringsdeskundigheid bij het doen van onderzoek. Mireille de Be...

Inhoud

Inhoud NTZ 2020-04

De inhoudsopgave van het vierde nummer van NTZ in 2020.

Redactioneel

Redactioneel

Vorig jaar overleed Ad van Gennep. Ik heb met hem samengewerkt op het toenmalige Nederlands Instituut voor Zorg en Welzijn / NIZW, waaruit het huidige Vilans is voortgekomen. Ad was verbonden aan de afdeling Gehandicaptenzorg, waar ik deel van uitmaakte. Zijn opdracht was om ons mee te nemen in een andere visie op d...

Artikelen

Bibliometrische analyses van Nederlands onderzoek in de verstandelijk gehandicapten­ zorg

1. Inleiding

Mensen die gebruik maken van gehandicaptenzorg hebben baat bij zorgverleners die beschikken over de juiste en actuele kennis. Kennis is onder andere nodig om de aandoening en het gedrag van cliënten te begrijpen en goed op in te kunnen spelen zodat   zij ondersteuning kunnen leveren die aansluit bij de...

Artikelen

50 jaar wetenschappelijk onderzoek in de verstandelijk gehandicaptenzorg

1. Inleiding

Dit essay is een beschouwing over vijftig jaar wetenschappelijk onderzoek in de Nederlandse verstandelijk gehandicaptenzorg. Aanleiding vormde het verzoek van het Ds. Visscherfonds om over dit onderwerp een lezing te houden op de uitreiking van de Ds. Visscherprijs 2020. Wat volgt is geen uitkomst van ...

Feitenoverzicht

Verstandelijke beperkingen en COVID-19

‘De COVID -19-pandemie is de lakmoesproef voor het daadwerkelijk naleven van het ‘Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap’ (Gulati, Fistein, Dunne, Kelly & Murphy, 2020, p.3).

 

1. Inleiding

De COVID -19-uitbraak heeft de wereld in korte tijd flink beïnvloed. Mooie en trieste verhalen wisselde...

Orthopedagogiek en de verstandelijk gehandicaptenzorg: missie van Ad van Gennep (1937-2019)

1. Inleiding

Zijn zuidelijke tongval, zijn half schuine lachje, die twinkelogen achter die bril, en zijn duidelijke visie en soms onverwachte kritische vragen: hoogleraar Ad van Gennep was een bekendheid. Dacht je aan de verstandelijke gehandicaptenzorg en orthopedagogiek, dan kon je Van Gennep zeker in de jaren 80...

Artikelen

Paradigma-verschuiving in de visie op zorg voor mensen met een verstandelijke handicap

Onder bovenstaande titel hield Ad van Gennep op 28 februari 1997 zijn oratie bij het aanvaarden van het ambt van bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Maastricht over de functie van paradigma’s voor de ontwikkeling van het wetenschappelijk discours. Het begrip ‘paradigma’ wordt daarin gebruikt in de betekenis die...

Artikelen

De blijvende actualiteit van de visie van Ad van Gennep

Reflecties op basis van het boek Begaafdheid. Een hoofdstuk uit de (ortho)pedagogische mythologie

1. Inleiding

Met Ad van Gennep verbindt mij een lange historie van elkaar waarderen en opbouwend bekritiseren. We zijn elkaar professioneel vaak tegengekomen en Ad is aanwezig geweest, en daar ben ik trots op, bij zowel het uitspreken van mijn lectorale rede in 2015 als bij mijn oratie in 2017. Samen met hem ben ik...

Artikelen

“De omstandigheden die ons allen beheersen moeten veranderd worden in menselijker omstandigheden die door ons allen beheerst worden”

(Ad van Gennep, 1980)

Begin 1980, net voor mijn eindexamen, kreeg ik van mijn Hoogleraar Orthopedagogiek aan de Universiteit Gent een klein wit boekje toegestopt ‘Naar een Kritische Orthopedagogiek. In het Bijzonder van de Zwakzinnige Mens’. Ik kreeg dit boek niet zomaar als een afscheidscadeautje, neen, het werd me doorgegeven met de ui...

Berichten

Dr. Tessa Frankena wint de Ds.Visscherprijs 2020

Nadat de eerder in Utrecht geplande prijsuitreiking vanwege corona niet door kon gaan, werd op 23 oktober 2020 in de Aula van de Radboud Universiteit in Nijmegen voor de dertiende keer de Ds.Visscherprijs uitgereikt. De winnaar werd dr. Tessa Frankena met haar proefschrift ‘Optimising inclusive health research: wher...

Agenda

Agenda 2021

BINNENLANDSE CONGRESSEN / TRAININGEN

 

12 januari 2021

Transgender & LVB online congres

Doel van dit online congres is het verhogen van de kennis & vaardigheden omtrent

transgender thematiek bij zorgprofessionals die personen met een verstandelijke beperking begeleiden / behandelen. https:// www.transgender-lvb...

Reflectie

Ad

Vorig jaar overleed Ad van Gennep. Behalve dat hij als hoogleraar een belangrijke stempel heeft gedrukt op de aandacht van de wetenschap voor de gehandicaptenzorg, heeft hij ook mensen in de praktijk geïnspireerd. In deze reflectie onderzoek ik samen met Hans Kröber en Caroline Steman welke invloed het gedachtegoed ...

Inhoud

Inhoud 2020-03

De inhoudsopgave van het derde nummer van NTZ in 2020.

Redactioneel

Redactioneel

Er is veel te doen geweest over het gebrek aan aandacht voor de gehandicaptenzorg tijdens de eerste periode van de COVID-19 pandemie. Dit betrof niet alleen de verdeling van beschermingsmiddelen en het gemis aan belangstelling tijdens de persconferen- ties voor de gevolgen van de pandemie voor cliënten en medewerker...

Thema

Sterfte onder mensen met een verstandelijke beperking tijdens de 2017/2018 influenza epidemie in Nederland

Mogelijke implicaties voor de COVID-19 pandemie

 

 

Thema

COVID-19 en de zorg en ondersteuning aan mensen met verstandelijke beperkingen

Alleen samen krijgen de academische werkplaatsen de kennisvragen beantwoord

1. Inleiding

Een professionele zorgsector kan niet zonder een goed georganiseerde kennisinfrastructuur. Vanuit deze onderkenning gaf het ministerie van VWS in 2017 opdracht aan ZonMw om een programma te ontwikkelen waarmee bestaande Academische Werkplaatsen in de zorg voor mensen met een verstandelijke beperking st...

Thema

COVID-19: Taal als spiegel – aannames over kwetsbaarheid

1. Inleiding

Vanaf het begin van de berichtgeving over het coronavirus viel een tweedeling op: die van economische belangen versus volksgezondheid. Ook bij de aankondigingen van de zogenaamde intelligente open-up van de lockdown, bleven de discussies hierover aanhouden. Deze tweedeling lijkt vanzelfsprekend, alsof ...